Publicaciones

EZ DA BOTIKETATIK BAKARRIK BIZITZEN. AIZak, Sexu eta Genero Aniztasuna, eta Osasun Integralaren erronka

Aurkezten dizuegun ikerketa honen helburua da LGTBIQ+ pertsonek Hondurasko Arreta Integraleko Zerbitzuetan (AIZ) duten sarbidea eta horietan jasotzen duten arreta ikusaraztea. INCYDEren, Lankidetza eta Garapenerako Ekimenen, agintetik ekarpenak sortu nahi dira osasun integrala pertsona guztientzat errealitate izan dadin, kalitate eta berotasun zerbitzuak inolako bereizketarik gabe eskura ditzaten, bereziki tradizionalki baztertuak, estigmatizatuak eta bortxatuak izan diren kolektiboentzat, hala nola LGTBIQ+ pertsonentzat.

Ikerketa hau garatzeko eta AIZetan egiten den lana aztertu ahal izateko, Osasunaren Determinatzaile Sozialen ikuspegitik eta intersekzionalitatearen ikuspegitik abiatu gara. Horri esker, osasunaren ikuspegi zabalagoa izan dugu, arreta indibidualistatik eta gorputzen medikalizaziotik urrun.

Bizkaiko eta Hondurasko pertsona ezberdinek parte hartu duten lantalde bat eratzea lortu dugu, Iparraldeko eta Hego globalaren arteko desberdintasunak gainditzeko Bizkaiko medicusmundiaren irrika islatzen duena. Tokikoaren eta globalaren artean loturak eta lankidetzak sortzeko nahia, bestelako mundu baterako alternatibak sortzea ahalbidetzen digutenak.
Gainera, ahalegina egin dugu Atlantidako eskualdean, Hondurasen, AIZetan ematen diren zerbitzuen inguruan hainbat begirada sartzeko. Espazio horiek erabiltzen dituzten, administratzen dituzten edota zerbitzuak erabiltzen dituzten pertsonen ahotsak. Iritzi-aniztasun honi esker, pertsona eta kolektibo horiek AIZek LGTBIQ+ pertsonei eskaintzen dieten arretari buruz egiten dituzten bizipenetan eta balorazioetan sakondu ahal izan dugu. Pertsona eta kolektibo bakoitzari kalitatez eta berotasunez eskainitako arreta integrala etengabe hobetzeko helburua ahaztu gabe.

Gehiago irakurri

medicusmundi Bizkaia eta sexu-eta genero-Aniztasuna

Aurkezten dizuegun argitalpenarekin, ezezagutzatik sortua den baina erakunde aldetik ilusioz eta gogoz heltzen diogun esperientzia bat islatu nahi dugu. Horiek dira, zalantzarik gabe, LGTBIQ+ pertsonen desberdintasunei eta bazterkeriei erantzuna emango dieten gakoetan pausoak emateko eta sakontzeko oinarriak.

Pertsonak, gizartea, gure inguruak, ez dira errealitate aldaezin eta homogeneoak. Hemen ezaugarritzen eta aberasten gaituen zerbait bada, hori aniztasuna da. Hala ere, askotan ahaztu egiten zaigu, eta pertsona askoren bizitza hertsatzen duten iruditeria kolektibo batzuk sortzen ditugu, heteronormatibotasunetik agindutako igurikapenak
betetzen ez dituzten talde eta kolektiboak sistemaren bazterretara bidalita.

medicusmundi Bizkaian zabaldu egin dugu begirada, azken urteotan metatutako esperientziaren eta LGTBIQ+ pertsonen errealitatearekin izan dugun kontaktuaren ondorioz. Hobeto esan, zabaltzen ari gara begirada betidanik hor egon izan diren baina, heteronormatibotasunaren unibertsalitateari buruzko uste okerragatik, ikusezinak zitzaizkigun errealitateetara.

Honduras eta Euskadi arteko begiradak gurutzatzen: sexu eta genero aniztasunetik abiatuta, osasun arloko lehen mailako arretaren analisi bat

Argitalpen honek LMAren egoeraren azteketa bat eskaintzen digu, Ikuspegi ez-arauemaile, intersekzional eta feminista batetik. Incyde (Iniciativas de cooperación y desarrollo), eta Aldarte, Sexu askatasunerako ikerketa eta dokumentazio zentroaren eskutik, bi testuinguru geografiko desberdinetan murgidu gara. Hala nola Bizkaiko Probintzian eta Honduraseko Atlantida lurraldean, bi urteko lan gogorraren prozesuan, bai osasun langileekin, bai LGTBIQ+ kolektiboko pertsonekin, kolektibo honen eta osasun arloko lehen mailako arretaren arteko harremanari buruz hausnartu, aztertu eta behar bada ahotsa altzatzeko.

Hiru azterketa-ardatzen inguruan egituratutako dokumentu honek, aukera ematen digu lehen mailako arretako osasun sistemarako sarbidean dauden desberdintasunetan, medikalizazioan eta arreta psikosozialean sakontzeko. Ondorioztatzen dugu osasunaren Ikuspegi social batek, sexu eta genero aniztasuna bere desberdintasun ardatzeko bat bezala eduki behar dituela, honek osasunaren beste osasun egitura determinatzaile batzuekin nola elkarri eragiten dioten aztertzeko, ez bakarrik LGTBIQ+ pertsonen sarbidea osasun sistemara baita ere barruan izango duten arrakasta ere bai.

OSASUNA BAZTERRETATIK ETA GUZTIEN ARTEAN Jardunaldien ARGITALPENA

Argitalpen honek “OSASUNA BAZTERRETATIK ETA GUZTIEN ARTEAN. Osasunaren determinatzaile sozialak, sexu- eta genero-aniztasuna eta intersekzionalitatea” Jardunaldietan parte hartu duten hitzaldiak batzen ditu.

• Osasuna bazterretatik eta guztien artean. Osasunaren determinatzaile sozialak, sexu-eta genero-aniztasuna eta intersekzionalitatea. Fernando Altamira eta Esther Canarias.
• Bazterretik erdigunera: Intersekzionalitatea eta Sexu eta Genero Aniztasuna osasun publikoan. Rodrigo Aguayo-Romero, PhD
• Gizarte-baldintzatzaileak eta sexu- eta genero-aniztasuna osasun mentalean. María Silva
• Hondurasko osasunari begirada bat sexu- eta genero-aniztasunaren ikuspegitik. Luis Velásquez
• Komunitarioa, bizi garen tokietatik abiatuta. Dylan Duarte
• Arkitektura, hiri-diseinua, pandemia eta osasuna. Anartz Ormaza
• Lehen Mailako Arreta, osasunaren determinatzaile sozialak eta horiei modu komunitarioan heltzea. LGTBIQ+ hurbilketa baterako testuingurua. Koldobika Nistal.

LEHEN MAILAKO OSASUN ARRETAREN ASTANAKO ADIERAZPEN ALTERNATIBOA

Lehen Mailako Osasun Arretari buruzko Astanako Adierazpen Alternatibo honek, 2018an sinatu zen Astanako Adierazpenaren inguruan egindako beste proposamen bat azaltzen du, eta bertan mundu osoko herrialdeek beren lehen mailako osasun arretaren sistemak indartzeko konpromisoa hartu zuten. medicusmundi Bizkaiak beharrezkoa ikusten du Astanako Adierazpen Alternatiboa prestatzea, Lehen Mailako Osasun Arretaren eredu feminista eta ez normatiboan oinarriturik determinatzaile sozialen ikuspegia kontuan hartzen duena.

Osasunaren eredu sozial, barneratzaile, ez normatibo eta generoaren ikuspegi integralean oinarritutako Lehen Mailako Osasun Arretaren eredu baten alde